2026_MV_00513 - Mondelinge vraag van raadslid Karlijn Deene: Kloof meisjes/jongens bij schoolverlaters zonder diploma

Mevrouw Deene

Als jongeren de schoolbanken verlaten zonder diploma, dan heeft dat een enorme impact op hun kansen op de arbeidsmarkt, en op hun volledige volwassen leven. Ik denk dat dit ik hier niets nieuws mee vertel. Als stadsbestuur vinden wij het dan ook essentieel om sterk in te zetten op het terugdringen van de ongekwalificeerde uitstroom, ongeacht of het gaat om jongens of meisjes. 

De meest recente Gentse cijfers (schooljaar 2023–2024) tonen aan dat 19,3% van de jongens (446 leerlingen) het middelbaar vroegtijdig verlaat, tegenover 12,8% van de meisjes (283 leerlingen). Ook in onze stad zien we dus dat jongens inderdaad meer het onderwijs verlaten zonder diploma dan meisjes, in ongeveer dezelfde verhouding als op Vlaams niveau. Het globale cijfer ligt – omwille van de grootstedelijke context, hoger dan het Vlaams gemiddelde maar bijvoorbeeld lager dan in Antwerpen, waar 23,8% jongens en 14,9% meisjes geen diploma behalen. 

Alleen zou het te kortzichtig zijn om ons enkel op het verschil tussen jongens en meisjes te focussen. We zien dat kinderen en jongeren die opgroeien in moeilijke, kwetsbare thuissituaties meer kans hebben om geen diploma te behalen. Jongeren die ooit schoolse vertraging hebben opgelopen, hebben ook een groter risico. Kinderen die bovengemiddeld afwezig zijn op school, maken ook meer kans om uiteindelijk geen diploma te behalen. 

We moeten dus op al die domeinen beleid voeren en dat zo goed mogelijk in kaart brengen en de nuances te zien.

In uw vraag wordt er gefocust op de problemen bij jongens. Het is belangrijk dat we die problemen ook bij meisjes zien, want daar zijn die ook groot genoeg.

Het is dus een complexer vraagstuk, dat een gedifferentieerde aanpak vraagt. In eerste instantie zijn bij de schooluitval en spijbelgedrag de scholen zelf en het CLB aan zet. Maar als stad kiezen we ervoor om hen daarin sterk te ondersteunen. 

 Ik geef u een kleine greep uit de acties vanuit de stad:

• Het Gents spijbelactieplan stimuleert een krachtig partnerschap om met de leerling en hun context aan de slag te gaan. Zo maken we sterke,  geïntegreerde begeleidingstrajecten die de ontplooiingskansen van Gentse kinderen en jongeren in het basis- en secundair onderwijs maximaal ondersteunen. 
• Op 11 mei 2026 organiseerde het Gents Onderwijscentrum al voor de 6^e keer de  Actiedag Operatie Geslaagd: “Iedereen gekwalificeerd!”. De Actiedag inspireert en verbindt Gentse secundaire schoolteams en partners uit onderwijs, welzijn, werk en vrije tijd. 
• We ondersteunen Gentse scholen ook om het aanwezigheidsbeleid op school te verbeteren, zodat kinderen en jongeren minder problematisch afwezig zijn.  
• De brugfiguren zetten mee in op verbinding tussen school en de gezinnen. Ze gaan bijvoorbeeld op preventieve huisbezoeken voor de start van het secundair onderwijs, ondersteunen de school in het organiseren van laagdrempelige infomomenten en leiden ouders toe naar de oudercontacten. 
• Het Steunpunt Leerrecht Leerplicht (TOPunt) biedt ondersteuning aan leerlingen in het Gentse leerplichtonderwijs die een hoog risico lopen op schooluitval. Het Steunpunt biedt leerlingen een traject op maat aan als vervolg op CLB-begeleiding. De begeleiding vertrekt vanuit het toekomstperspectief van de leerling om zo aan de slag te gaan met de noden en behoeften van de leerling. 
• Met Kinderen Eerst, een samenwerking met de sociale dienst van Stad Gent en OCMW Gent, onder bevoegdheid van schepen De Bruycker, zorgen we ervoor dat maatschappelijk werkers van het OCMW ofwel aanwezig zijn op school, ofwel dat scholen één aanspreekpunt hebben bij het OCMW wanneer ze specifieke hulpvragen merken bij ouders.  

Samengevat kunnen we dus stellen dat de stad heel wat acties onderneemt om de ongekwalificeerde uitstroom uit het onderwijs terug te dringen. We zetten telkens die acties in die passend zijn binnen een specifieke schoolcontext, of voor de specifieke jongere, ongeacht of het een jongen of meisje is. In ieder geval tonen de cijfers aan dat deze acties broodnodig zijn – we blijven er daarom tijd en middelen voor inzetten.